Cumhurbaşkanlığı adaylığı tartışmasında yeni hukuki yorum

Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum, erken seçim tartışmaları ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yeniden adaylığına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Uçum, mevcut sistemde hukuki olarak “erken seçim” kavramının yer almadığını belirterek, bunun yerine “seçimlerin yenilenmesi” mekanizmasının bulunduğunu ifade etti. “Erken seçim” değil, “seçimlerin yenilenmesi” AA Analiz için kaleme aldığı yazıda Uçum, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nde seçimlerin sabit beş yıllık dönemler için yapıldığını, bu nedenle “erken seçim” ifadesinin hukuki karşılığının bulunmadığını savundu. Uçum, anayasal düzende bunun karşılığının “seçimlerin yenilenmesi” olduğunu ve bu kararın hem Cumhurbaşkanı hem de Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından alınabileceğini ancak bunun istisnai şartlara bağlı olduğunu söyledi. “Muhalefetin erken seçim çabası sonuçsuz kalacak” Uçum, son dönemde yeniden gündeme gelen erken seçim tartışmalarına ilişkin olarak Türkiye’nin olağanüstü bir siyasi kriz içinde olmadığını belirtti. Bölgesel gelişmeler, güvenlik sorunları ve “Terörsüz Türkiye” süreci gibi başlıkların sürdüğünü ifade eden Uçum, bu nedenle erken seçim beklentisinin gerçekçi olmadığını öne sürdü. “2028’e kadar olağanüstü şartlar oluşmadıkça erken seçim tartışması somut bir gündem olamaz” değerlendirmesinde bulundu. Erdoğan’ın adaylığı için anayasa değişikliği gerekmez Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yeniden adaylığına ilişkin de konuşan Uçum, yeni bir anayasa değişikliğine ihtiyaç olmadığını savundu. Mevcut anayasal çerçevenin, TBMM’nin seçimleri yenileme kararı alması halinde Erdoğan’a “istisnai adaylık” hakkı tanıyabileceğini belirtti. Bu durumda Erdoğan’ın son kez aday olabileceğini ifade etti. “Türkiye’nin Erdoğan’a ihtiyacı var” Uçum, Erdoğan’ın yeniden aday olmasının kişisel bir ihtiyaç olmadığını ancak Türkiye açısından önemli olduğunu ileri sürdü. Erdoğan’ın liderlik birikimi ve uluslararası etkisine dikkat çeken Uçum, “Tarihi bir eşikte Türkiye’ye bir dönem daha hizmet etmesi ülkenin ihtiyacıdır” ifadelerini kullandı. İlk kez tarih verdi: 16 Nisan 2028 Mehmet Uçum’un yazısında en dikkat çeken bölüm ise olası seçim tarihi oldu. Uçum, genel seçimlerin 16 Nisan 2028 Pazar günü yapılmasının uygun bir seçenek olabileceğini belirtti. TBMM’nin 2028 Şubat ayının ikinci haftasında seçimlerin yenilenmesi kararı alması halinde, seçimlerin yasal takvim gereği bu tarihte yapılabileceğini ifade etti. Uçum ayrıca 16 Nisan tarihinin, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin kabul edildiği referandumun yıl dönümüne denk gelmesi nedeniyle sembolik bir anlam taşıdığına da işaret etti. Cumhur İttifakı vurgusu Uçum, Cumhur İttifakı’nın Erdoğan’ın yeniden adaylığı konusunda kararlı bir tutum sergilediğini belirterek, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin açıklamaları ve AK Parti kanadındaki beyanların da bu yönde olduğunu ifade etti. Bu konuda Meclis’te güçlü bir eğilim oluşabileceğini söyleyen Uçum, konunun 2027 sonlarından önce somut bir gündem haline gelmesinin beklenmediğini kaydetti.